Xunan Tunich
Xunan Tunich (Stenen Dame) dankt zijn naam
aan de chicleros die in de buurt van de stad naar chicle zochten.
Het verhaal gaat dat zij ooit een beeldschone dame zagen lopen die
dwars door het stenen El Castillo liep. De naam Xunan Tunich
bestaat uit twee dialecten, het mopan en het Yukatek.
De locatie heeft een omvang van zo’n 3 km en werd in 1938 voor het eerst onderzocht door Sir Eric Thompson. Het centrum ligt zo’n 130 km van Belize City vlak bij de westelijke grens. Men kan er alleen komen via de pond. De stad ligt hoog boven de Belize River (Mopan) en bestaat uit zes grote plaza’s en zo’n 25 gebouwen. Er zijn keramiek scherven gevonden die uit het vroeg Preklassiek dateren. Enkele gebouwen komen uit het Vroeg-klassiek maar de meeste zijn pas ontstaan in het Laat-klassiek.
In 1959 deed de archeoloog Evan Mackie de ontdekking dat de stad deels vernietigd was door een aardbeving in het Laat-klassiek. Mackie heeft aanwijzingen gevonden die erop wijzen dat de Maya’s enkele gebouwen hebben gerestaureerd. Hij geloofd echter dat deze ramp het volk ervan overtuigde dat de heerser geen controle meer had over de goden en dat vanaf toen de stad verlaten werd. Rond 900 was de stad verlaten. Tijdens het Post-klassiek vestigden enkele groepen Maya’s zich in de vervallen gebouwen.
In de laatste jaren van de stad werd paleis 2 gebouwd. Dit moest de nieuwe residentie worden van de heerser. Vlak nadat fase 3 van El Castillo voltooid was kwam er een aardbeving waardoor het boerenvolk er mogelijk van overtuigd raakten dat de goden niet meer tevreden waren en dus dat de koning gefaald had. Hierdoor zou de heerser paleis 2 nooit bewoond hebben. Uit veiligheidsredenen was hij gedwongen om tijdelijk het hogere El Castillo te bewonen.
Bouwwerken in Xunan Tunich:
Door op de links te klikken kunt u een afbeelding van het bouwwerk bekijken.
El
Castillo is met zijn 42 meter het hoogste gebouw van de stad en is
gebouwd tussen 600 en 900 n. Chr (in 3 fases). Rond het bovenste
platform van El Castillo loopt een grote fries van
stucwerk. Deze
is echter door archeologen verwijderd om het tegen het weer te
beschermen. Voor de toeristen is een replica van fiberglas
geplaatst.
Tegenwoordig gaat men ervan uit dat de vroegere heersers in het begin in paleis 1 woonden en El Castillo nog maar uit één of twee fases bestond.
In de laatste jaren van de stad werd paleis 2 gebouwd. Dit moest de nieuwe residentie worden van de heerser. De heerser zou het paleis echter nooit bewoond hebben.
F. Graf van de Elite of Hogepriester
Op de top van dit bouwwerk zijn de resten gevonden van een skelet, men vermoedt iemand van de elite.
G. Stèle en altaar binnen een
constructie